Naar inhoud

Ethereum en smart contracts: wat is Ethereum en hoe werkt het?

Ethereum is na bitcoin het bekendste blockchainnetwerk. Waar bitcoin vooral draait om digitaal geld, is Ethereum gebouwd om programma's uit te voeren: smart contracts. In 2022 veranderde Ethereum de manier waarop het netwerk tot overeenstemming komt. In dit artikel leest u wat Ethereum is, hoe smart contracts werken, wat The Merge veranderde en welke risico's erbij horen.

Door Gini CapitalBijgewerkt 28 oktober 20266 min lezenDigital Future Fund, Gini Core Fund

Kort antwoord

Ethereum is een blockchainnetwerk dat programma's kan uitvoeren, zogeheten smart contracts. Het netwerk ging in juli 2015 live. Op 15 september 2022 stapte Ethereum met The Merge over van proof-of-work naar proof-of-stake. Volgens ethereum.org daalde het energieverbruik daardoor met ongeveer 99,95%. Een nieuw blok volgt nu elke 12 seconden.

15-9-2022

Datum van The Merge, de overstap naar proof-of-stake

ethereum.org

99,95%

Daling van het energieverbruik door The Merge, bij benadering

ethereum.org

12s

Duur van een slot onder proof-of-stake

ethereum.org

32slots

Aantal slots in een epoch van 6,4 minuten

ethereum.org

In dit artikel+
  1. Wat is Ethereum?
  2. Wat zijn smart contracts?
  3. Wat veranderde er met The Merge?
  4. Hoe snel verwerkt Ethereum blokken?
  5. Welke risico's horen bij Ethereum?
  6. Welk Gini-fonds past bij het thema blockchain?
  7. Veelgestelde vragen

Wat is Ethereum?

Ethereum is een blockchain: een gedeeld register dat door veel computers tegelijk wordt bijgehouden. Hoe een blockchain werkt, leest u in Wat is blockchain?. Het hoofdnetwerk van Ethereum ging in juli 2015 live. De munt van het netwerk heet ether, afgekort ETH. Gebruikers betalen met ether de kosten om transacties uit te voeren. Die kosten heten gas. Hoe druk het netwerk is, bepaalt mede hoe hoog ze uitvallen. Een eenvoudige overboeking kost doorgaans minder gas dan een ingewikkeld smart contract, omdat het netwerk er minder rekenwerk voor hoeft te doen.

Het verschil met bitcoin zit vooral in het doel. Bitcoin is ontworpen als digitaal geld. Ethereum is ontworpen als een soort wereldwijde computer waarop iedereen programma's kan zetten. Die programma's draaien op alle computers van het netwerk tegelijk en leveren overal dezelfde uitkomst.

Wat zijn smart contracts?

Een smart contract is een programma op de blockchain dat automatisch een afspraak uitvoert. Stel dat twee partijen afspreken dat een betaling plaatsvindt zodra een bepaalde voorwaarde is vervuld. Het smart contract controleert die voorwaarde en voert de betaling uit, zonder tussenpersoon.

Met smart contracts worden onder meer leenplatforms, ruilplatforms voor digitale munten en digitale eigendomsbewijzen gebouwd. Deze toepassingen worden vaak samengevat onder de noemer web3: diensten op internet die draaien op blockchains in plaats van op de servers van één bedrijf. Smart contracts zijn ook kwetsbaar. Een fout in de code kan leiden tot verlies van geld, en een transactie op de blockchain is lastig terug te draaien.

Wat veranderde er met The Merge?

Tot september 2022 gebruikte Ethereum proof-of-work, net als bitcoin. Computers losten rekenpuzzels op om blokken toe te voegen, wat veel stroom kostte. Op 1 december 2020 startte Ethereum een tweede keten, de Beacon Chain, die met proof-of-stake werkte. Op 15 september 2022 werden beide samengevoegd. Die gebeurtenis heet The Merge.

Bij proof-of-stake zetten deelnemers, validators genoemd, ether vast als onderpand. Zij stellen blokken voor en controleren elkaars werk. Wie de regels overtreedt, kan een deel van het onderpand verliezen. Volgens ethereum.org daalde het energieverbruik van het netwerk door de overstap met ongeveer 99,95%.

Eén kennisvraag met uitleg. U kunt na ieder antwoord opnieuw proberen.

Wat veranderde Ethereum met The Merge in september 2022?

Kies een antwoord.

Energieverbruik van Ethereum, index (voor The Merge = 100)

Proof-of-workProof-of-stake02550751001000,05
Bron: ethereum.org, The Merge. Indexcijfer afgeleid van de daling van ongeveer 99,95% die ethereum.org noemt; berekening Gini Capital.

Hoe snel verwerkt Ethereum blokken?

Onder proof-of-stake is de tijd ingedeeld in slots van 12 seconden. In elk slot kan één blok worden toegevoegd. 32 slots vormen samen een epoch van 6,4 minuten. Onder proof-of-work kwam er volgens ethereum.org gemiddeld elke 13,3 seconden een blok bij. Het ritme is daardoor regelmatiger geworden.

Validators die willen stoppen, kunnen hun ether niet allemaal tegelijk terugtrekken. Volgens ethereum.org kan per dag ongeveer 0,33% van alle vastgezette ether het netwerk verlaten. Dat beschermt de stabiliteit van het netwerk.

Gemiddelde tijd per blok op Ethereum, in seconden

Proof-of-workProof-of-stake0481513,312
Bron: ethereum.org, The Merge. Onder proof-of-stake is 12 seconden de vaste duur van een slot.

Welke risico's horen bij Ethereum?

De koers van ether kan sterk schommelen. Daarnaast bestaan technische risico's, zoals fouten in smart contracts of in de software van het netwerk. Wie zelf ether bewaart, beheert ook de toegangssleutels van de digitale portemonnee. Raakt u die kwijt, dan kunt u meestal niet meer bij uw munten. Ook regelgeving speelt een rol. In de EU gelden sinds 30 december 2024 de regels van de MiCA-verordening voor aanbieders van cryptodiensten. Volgens de AFM hebben zij een vergunning of notificatie nodig. De AFM schrijft dat zij handelen in crypto's risicovol blijft vinden voor consumenten.

Wie in ether of in bedrijven rond Ethereum belegt, doet er goed aan te spreiden en een lange horizon aan te houden. Hoe spreiding werkt, leest u in Spreiding bij beleggen.

Welk Gini-fonds past bij het thema blockchain?

Het Digital Future Fund belegt in beursgenoteerde bedrijven langs de waardeketen van AI en blockchain, met halfgeleiders en digitale infrastructuur als sectoren. Het Gini Core Fund verdeelt uw inleg over de vier fondsen van Gini Capital. Het fonds heeft risicoklasse 6 van 7 en past bij een horizon van 5 jaar of langer. Lees voor deelname het informatiememorandum.

Wilt u verder lezen? In Wat is blockchain? en De bitcoin-halving uitgelegd vindt u de achtergrond, en Wat is kunstmatige intelligentie? sluit daar goed op aan. Alle artikelen over dit onderwerp staan in de categorie Digital assets. Wat het Digital Future Fund met dit thema doet, leest u in de kennisbank van het Digital Future Fund.

In het kort

  1. 1Ethereum is een blockchain waarop programma's draaien, smart contracts genoemd.
  2. 2Het netwerk ging live in juli 2015.
  3. 3Sinds 15 september 2022 gebruikt Ethereum proof-of-stake in plaats van proof-of-work.
  4. 4Het energieverbruik daalde daardoor volgens ethereum.org met ongeveer 99,95%.
  5. 5Smart contracts kunnen fouten bevatten; regels en risico's verdienen aandacht.

Wilt u uw voorkeuren verkennen? Gebruik de fondsmatcher of vraag een gesprek aan.

Veelgestelde vragen

Een blockchainnetwerk waarop programma's draaien, smart contracts genoemd. Het hoofdnetwerk ging in juli 2015 live.

Lees verder

Bronnen

  1. ethereum.org, The Merge. Geraadpleegd 28 oktober 2026.
  2. AFM (30 december 2024), Start MiCAR. Geraadpleegd 28 oktober 2026.

Disclaimer: Dit artikel is uitsluitend bedoeld voor informatieve doeleinden en vormt geen persoonlijk beleggingsadvies. In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst. Beleggen brengt risico's met zich mee; u kunt (een deel van) uw inleg verliezen. Raadpleeg een onafhankelijk financieel adviseur voordat u beleggingsbeslissingen neemt. Gini Capital heeft tijdens het uitkomen van dit artikel mogelijk een positie in de genoemde aandelen.

Kiezen is onze kracht, maar over cookies kiest u zelf.

Noodzakelijke cookies staan altijd aan, voor marketing- en analytische cookies vragen we uw toestemming. U kunt deze weigeren en altijd later aanpassen. Privacyverklaring ·